การพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนด้วยชุดการสอนประกอบคำบรรยาย เรื่อง โครงการพระราชดำริในพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ร่วมกับเทคโนโลยีความเป็นจริงเสริม (Augmented Reality : AR) ในรายวิชาการงานอาชีพ (งานเกษตร 1) สำหรับนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ปีการศึกษา 2563 โรงเรียนวัดนวลนรดิศ

ผู้วิจัย: นายธนพล กัณหสิงห์
สถานที่ทำงาน: โรงเรียนวัดนวลนรดิศ สังกัด สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 1

ความเป็นมาและความสำคัญของปัญหาการวิจัย

         โรงเรียนวัดนวลนรดิศ เป็นโรงเรียนมัธยมศึกษาขนาดใหญ่พิเศษ สังกัด สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาเขต 1 ตั้งอยู่ที่เขตภาษีเจริญ กรุงเทพมหานคร สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน กระทรวงศึกษาธิการ จัดการเรียนการสอนนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 – 6 โรงเรียนได้จัดการเรียนการสอนในหลายโครงการ ประกอบด้วย โครงการภาคปกติ โครงการภาคภาษาอังกฤษ โครงการส่งเสริมความเป็นเลิศ วิทยาศาสตร์ คณิตศาสตร์ เป็นไปตามที่กระทรวงศึกษาธิการกำหนด ผ่าน 8 กลุ่มสาระการเรียนรู้ และ 1 กลุ่มกิจกรรมพัฒนาผู้เรียน

         ในส่วนของกลุ่มสาระการเรียนรู้การงานอาชีพ โรงเรียนวัดนวลนรดิศ ในระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ปีการศึกษา 2563 ได้จัดการเรียนการสอนในรายวิชาพื้นฐาน คือ การงานอาชีพ  (งานเกษตร 1) ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน กระทรวงศึกษาธิการ และหลักสูตรสถานศึกษา โรงเรียนวัดนวลนรดิศ  แบ่งออกเป็น 8 หน่วยการเรียนรู้ ประกอบด้วย หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 โครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริในพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร หน่วยการเรียนรู้ที่ 2 ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับการเกษตร หน่วยการเรียนรู้ที่ 3 การใช้เครื่องมือทางการเกษตร หน่วยการเรียนรู้ที่ 4 การใช้ดินเพื่อการเกษตรอย่างยั่งยืน หน่วยการเรียนรู้ที่ 5 การปลูกพืชผักสวนครัว หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 การเลี้ยงสัตว์น้ำเศรษฐกิจ หน่วยการเรียนรู้ที่ 7 การแปรรูปผลผลิตทางการเกษตร หน่วยการเรียนรู้ที่ 8 การจัดสวนในภาชนะ ซึ่งผลการเรียนนักเรียนโดยเฉลี่ยจากปีการศึกษา 2562 พบว่า ผลการเรียนอยู่ในระดับค่อนข้างดี  (การวัด/ประเมินการเรียนรู้และการจบหลักสูตรเกณฑ์การตัดสินผลการเรียนผ่านช่วงชั้น  ตามหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐาน  พุทธศักราช 2551)

         เมื่อวิเคราะห์ต่อมาพบว่า หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 โครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริในพระบาทสมเด็จพระปริมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร มีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนต่ำกว่าทุกหน่วยการเรียนรู้ ซึ่งจากการศึกษาจากการสังเกต สอบถามนักเรียน และบันทึกหลังแผนการจัดการเรียนรู้ พบว่า นักเรียนโดยส่วนใหญ่ขาดความสนใจในการเรียนรู้ เกี่ยวกับเรื่องโครงการพระราชดำริ เนื่องมาจากนักเรียนมองว่าเป็นเรื่องไกลตัว มีเนื้อหาที่ค่อนข้างซับซ้อน เข้าใจยาก สื่อการสอนยังขาดความน่าสนใจ มีเพียงหนังสือและสไลด์ประกอบการสอนเพียงเท่านั้น ส่งผลให้ผลสัมฤทธิ์ของนักเรียนที่เรียนในรายวิชาดังกล่าว อยู่ในระดับต่ำกว่าทุกหน่วยการเรียนรู้

         ดังที่กล่าวมาข้างต้น ผู้วิจัยจึงเห็นถึงความจำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องหาสื่อ เทคนิค หรือวิธีการที่จะช่วยเสริมสร้างและพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนให้กับนักเรียนได้เต็มตามศักยภาพดังที่ (ศิริพงษ์ พยอมแย้ม, 2553 : 4) กล่าวว่า การศึกษาต้องร่วมมือกันแก้ปัญหาและพัฒนาคุณภาพการศึกษาให้ดียิ่งขึ้น โดยนำนวัตกรรมและเทคโนโลยีการศึกษาเข้ามาใช้กับระบบการศึกษาอย่างมีประสิทธิภาพ ทั้งด้านวัตถุและวิธีการ นวัตกรรมและเทคโนโลยีที่นำมาใช้ในการเรียนการสอนนั้นมีหลายประเภท เช่น ชุดการสอน บทเรียนสำเร็จรูป บทเรียนคอมพิวเตอร์ช่วยสอน บทเรียนโมดูล เป็นต้น ในจำนวนนวัตกรรมดังกล่าว ชุดการสอนมีความน่าสนใจเป็นอย่างยิ่งเนื่องจากเป็นสื่อที่ผู้เรียนสามารถศึกษาตัวอย่างเหตุการณ์ ข่าว หรือสถานการณ์จริง ในรายวิชาได้อย่างชัดเจน ทั้งนี้ ชุดการสอนมีหลายประเภท รวมทั้ง ชุดการสอนประกอบคำบรรยายอาจเรียกว่าชุดการสอนสำหรับครู เป็นชุดการสอนที่กำหนดกิจกรรมและสื่อการเรียน ที่มุ่งช่วยขยายเนื้อหาสาระการสอนแบบบรรยายให้ชัดเจนขึ้น เพื่อเปลี่ยนบทบาทครูให้พูดน้อยลง และเป็นโอกาสให้ผู้เรียนมีส่วนร่วมกิจกรรมการเรียนมากยิ่งขึ้น หรือให้สื่อทำหน้าที่แทนสื่อที่ใช้ อาจเป็นแผนคำสอนสไลด์ประกอบเสียงบรรยายในเทป แผนภูมิ แผ่นภาพ ภาพยนตร์โทรทัศน์และกิจกรรมกลุ่ม เพื่อให้ผู้เรียนได้ทดลองอภิปราย หรือประกอบกิจกรรมอื่นๆ ตามปัญหา และหัวข้อที่ครูกำหนดให้เพื่อความเรียบร้อย และความสะดวก ชุดการสอนประเภทนี้มักจะบรรจุใส่กล่องที่มีขนาดที่เหมาะสมกับจำนวนสื่อการสอน (ชัยยงค์ พรหมวงศ์, 2531) นอกจากนี้แล้ว ผู้วิจัยยังพบว่า ในปัจจุบันได้มีการนำเทคโนโลยีความจริงเสริม (Augmented Reality : AR) ซึ่งเป็นการนำเอาสภาพแวดล้อมที่ผสมผสานกับระหว่างโลกแห่งความเป็นจริงและโลกเสมือนเทคโนโลยีความจริงเสริมกำลังได้รับความนิยมอย่างสูง ถูกนำไปใช้หลายแขนง อาทิ ธุรกิจด้านโฆษณา การท่องเที่ยว การแพทย์ งานด้านอุตสาหกรรม รวมไปถึงใช้ทำสื่อเพื่อการศึกษาและการอบรม ซึ่งช่วยดึงดูดความสนใจผู้เรียนได้เป็นอย่างดี (Hamilton, 2011) จากสภาพการเรียนรู้ แบบเดิมที่ผู้เรียนนั่งฟังการบรรยาย จดบันทึก อ่านหนังสือ และวัดผลการเรียนการสอนโดยการสอบ สู่การเรียนรู้จากประสบการณ์จริงของผู้เรียนซึ่งเป็นการลงมือปฏิบัติจริงย่อมจะเกิดผลดีต่อผู้เรียน สอดคล้องกับงานวิจัยของ (มานพ สว่างจิต และไพฑูรย์ ศรีฟ้า, 2557: 92) ได้ทำการวิจัย การพัฒนาสื่อความจริงเสมือน รายวิชาวิทยาศาสตร์ โรงเรียนที่มีผลสัมฤทธิ์ต่ำกว่าเกณฑ์มาตรฐาน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครนายก พบว่า ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียนหลังเรียนสูงกว่าก่อนเรียนอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ ระดับ 0.05

         จากสภาพปัญหา และแนวทางดังกล่าวข้างต้น ผู้วิจัยจึงมีความสนใจในการดำเนินการพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนด้วย ชุดการสอนประกอบคำบรรยาย เรื่อง โครงการพระราชดำริในพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ร่วมกับเทคโนโลยีความเป็นจริงเสริม (Augmented Reality : AR) ในรายวิชาการงานอาชีพ  (งานเกษตร 1) สำหรับนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ปีการศึกษา 2563 โรงเรียนวัดนวลนรดิศ โดยมีความมุ่งหวังเพื่อแก้ปัญหาดังกล่าว รวมทั้งพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียนให้เพิ่มสูงขึ้น

วัตถุประสงค์การวิจัย

         1. เพื่อพัฒนาชุดการสอนประกอบคำบรรยาย เรื่อง โครงการพระราชดำริในพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ร่วมกับเทคโนโลยีความเป็นจริงเสริม (Augmented Reality : AR) ในรายวิชาการงานอาชีพ  (งานเกษตร 1) ให้มีคุณภาพและมีประสิทธิภาพตามเกณฑ์ 80/80

         2. เพื่อศึกษาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนภายหลังจากการใช้ชุดการสอนประกอบคำบรรยาย เรื่อง โครงการพระราชดำริในพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ร่วมกับเทคโนโลยีความเป็นจริงเสริม (Augmented Reality : AR) ในรายวิชาการงานอาชีพ  (งานเกษตร 1)

วิธีดำเนินการวิจัย

แบบแผนการวิจัย

         การวิจัยในครั้งนี้มีลักษณะศึกษากลุ่มเดียวและวัดก่อนหลังการทดลอง (The One-Group Pretest-Posttest Design)

ประชากรและกลุ่มตัวอย่าง

         ประชากรที่ใช้ในการวิจัยในครั้งนี้เป็น นักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 โรงเรียนวัดนวลนรดิศ ประจำปีการศึกษา 2563 จำนวน 301 คน กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยครั้งนี้เป็น นักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 โรงเรียนวัดนวลนรดิศ ประจำปีการศึกษา 2563 ที่ได้รับการคัดเลือกแบบเจาะจง (Purposive Sampling) จำนวน 31 คน

เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล

         การพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนด้วย ชุดการสอนประกอบคำบรรยาย เรื่อง โครงการพระราชดำริในพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ร่วมกับเทคโนโลยีความเป็นจริงเสริม (Augmented Reality : AR) ในรายวิชาการงานอาชีพ  (งานเกษตร 1) สำหรับนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ปีการศึกษา 2563 โรงเรียนวัดนวลนรดิศ  มีเครื่องมือวิจัย ประกอบด้วย

         1. ชุดการสอนประกอบคำบรรยาย และสื่อประสม โมเดลโครงการพระราชดำริในพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร จำนวน 1 ชุด เป็นการจำลองกราฟิค 3 มิติ ภายในประกอบด้วย การนำเสนอโครงการพระราชดำริ 9 โครงการ ประกอบด้วย โครงการกังหันน้ำชัยพัฒนาโครงการเกษตรทฤษฎีใหม่ โครงการชั่งหัวมัน ตามพระราชดำริ โครงการเขื่อนป่าสักชลสิทธิ์ โครงการอนุรักษ์และฟื้นฟูสภาพป่าบริเวณป่าสงวนแห่งชาติป่ากุยบุรีอันเนื่องมาจากพระราชดำริจังหวัดประจวบคีรีขันธ์ โครงการปลูกป่า 3 อย่าง ประโยชน์ 4 อย่าง โครงการปลูกป่าในใจคนโครงการพระราชดำริ ฝายชะลอน้ำ โครงการแก้มลิง

         2. แบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนก่อนเรียน และหลังเรียน เป็นแบบทดสอบแบบปรนัยแบบเลือกตอบ (Multiple Choice) 4 ตัวเลือก จำนวน 30 ข้อ

         3. แบบประเมินคุณภาพชุดการสอนประกอบคำบรรยาย สำหรับผู้เชี่ยวชาญ
                 3.1 แบบประเมินคุณภาพด้านเนื้อหา ประกอบด้วย หัวข้อการประเมินด้านเนื้อหา ความสอดคล้องของเนื้อหาและวัตถุประสงค์ ความถูกต้องของเนื้อหา ความถูกต้องของแบบฝึกหัด และความถูกต้องของแบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน โดยใช้ในการประเมินเนื้อหาก่อนนำมาจัดทำเป็นชุดการสอนประกอบคำบรรยาย เรื่อง โครงการพระราชดำริในพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ร่วมกับเทคโนโลยีความเป็นจริงเสริม (Augmented Reality : AR) ในรายวิชาการงานอาชีพ  (งานเกษตร 1) จำนวน 10 ข้อ มีการแบ่งระดับความพึงพอใจเป็น 5 ระดับ คือ มากที่สุด มาก ปานกลาง น้อย และน้อยที่สุด
                 3.2 แบบประเมินคุณภาพด้านสื่อ ประกอบด้วย หัวข้อการประเมินด้านการออกแบบชุดการสอนประกอบคำบรรยาย การใช้ตัวอักษร การใช้สี การใช้ภาพ และเทคโนโลยีความเป็นจริงเสริม เป็นแบบประเมินมาตราส่วนประมาณค่า (Rating Scale) จำนวน 10 ข้อ มีการแบ่งระดับความพึงพอใจเป็น 5 ระดับ คือ มากที่สุด มาก ปานกลาง น้อย และน้อยที่สุด
                 3.3 แบบประเมินการหาค่าดัชนีความสอดคล้องของวัตถุประสงค์ (Index of Item Objective Congruence : IOC) เพื่อใช้หาความสอดคล้องระหว่างแบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 โครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริในพระบาทสมเด็จพระปริมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร  ในรายวิชาการงานอาชีพ  (งานเกษตร 1) ที่ผู้วิจัยได้สร้างขึ้นกับความสอดคล้องของวัตถุประสงค์งานวิจัย

การเก็บรวบรวมข้อมูล

         1. ผู้วิจัยในฐานะครูผู้สอนได้ชี้แจงเกี่ยวกับจุดประสงค์การเรียนรู้และการจัดกิจกรรมการเรียนรู้โดยใช้ชุดการสอนประกอบคำบรรยาย เรื่อง โครงการพระราชดำริในพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ร่วมกับเทคโนโลยีความเป็นจริงเสริม (Augmented Reality : AR) แก่กลุ่มเป้าหมายก่อนการเก็บข้อมูล

         2. ดำเนินการทดสอบก่อนการเรียน (Pre-test) ก่อนการใช้ชุดการสอนประกอบคำบรรยาย เรื่อง โครงการพระราชดำริในพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ร่วมกับเทคโนโลยีความเป็นจริงเสริม (Augmented Reality : AR) โดยใช้แบบทดสอบแบบปรนัยแบบเลือกตอบ (Multiple Choice) 4 ตัวเลือก จำนวน 30 ข้อ ที่ผ่านการประเมินโดยผู้เชี่ยวชาญ

         3. ดำเนินการทดลอง โดยให้กลุ่มตัวอย่างเข้าสู่การจัดการเรียนรู้ด้วย ชุดการสอนประกอบคำบรรยาย เรื่อง โครงการพระราชดำริในพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ร่วมกับเทคโนโลยีความเป็นจริงเสริม (Augmented Reality : AR) โดยภายในประกอบด้วยการนำเสนอโครงการพระราชดำริ 9 โครงการ ประกอบด้วย โครงการกังหันน้ำชัยพัฒนาโครงการเกษตรทฤษฎีใหม่ โครงการชั่งหัวมัน ตามพระราชดำริ โครงการเขื่อนป่าสักชลสิทธิ์ โครงการอนุรักษ์และฟื้นฟูสภาพป่าบริเวณป่าสงวนแห่งชาติป่ากุยบุรีอันเนื่องมาจากพระราชดำริจังหวัดประจวบคีรีขันธ์โครงการปลูกป่า 3 อย่าง ประโยชน์ 4 อย่าง โครงการปลูกป่าในใจคนโครงการพระราชดำริ ฝายชะลอน้ำ โครงการแก้มลิง จำนวน 10 ชั่วโมง

         4. ดำเนินการทดสอบหลังการเรียน (Post-test) หลังการใช้ชุดการสอนประกอบคำบรรยาย เรื่อง โครงการพระราชดำริในพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ร่วมกับเทคโนโลยีความเป็นจริงเสริม (Augmented Reality : AR) โดยใช้แบบทดสอบแบบปรนัยแบบเลือกตอบ (Multiple Choice) 4 ตัวเลือก จำนวน 30 ข้อ ที่ผ่านการประเมินโดยผู้เชี่ยวชาญ

         5. นำผลที่ได้มาวิเคราะห์ โดยวิธีการทางสถิติ และนำเสนอผลการวิเคราะห์ข้อมูลเป็นลำดับต่อไป

การวิเคราะห์ข้อมูล

         1. การวิเคราะห์หาค่าประสิทธิภาพของชุดการสอนประกอบคำบรรยาย เรื่อง โครงการพระราชดำริในพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ร่วมกับเทคโนโลยีความเป็นจริงเสริม (Augmented Reality : AR) ที่มีประสิทธิภาพตามเกณฑ์มาตรฐาน 80/80 ( E1 / E2)

         2. การเปรียบเทียบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนจากการเรียนด้วยชุดการสอนประกอบคำบรรยาย เรื่อง โครงการพระราชดำริในพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ร่วมกับเทคโนโลยีความเป็นจริงเสริม (Augmented Reality : AR) โดยใช้ค่าสถิติ t-test

         3. การวิเคราะห์ค่าดัชนีความสอดคล้องระหว่างแบบทดสอบกับวัตถุประสงค์การเรียนรู้ (IOC) โดยการประเมินจากผู้เชี่ยวชาญ

         4. การวิเคราะห์หาค่าอำนาจจำแนก (r) ค่าความยากง่าย (P) และค่าความเชื่อมั่นของแบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน

สรุปผลการวิจัย

         ในการวิจัยการพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนด้วยชุดการสอนประกอบคำบรรยาย เรื่อง โครงการพระราชดำริในพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ร่วมกับเทคโนโลยีความเป็นจริงเสริม (Augmented Reality : AR) ในรายวิชาการงานอาชีพ (งานเกษตร 1) สามารถอภิปรายสรุปผลการวิจัยในประเด็นสำคัญได้ดังนี้

         1. ด้านการพัฒนาชุดการสอนประกอบคำบรรยาย เรื่อง โครงการพระราชดำริในพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ร่วมกับเทคโนโลยีความเป็นจริงเสริม (Augmented Reality : AR) ในรายวิชาการงานอาชีพ  (งานเกษตร 1) มีประสิทธิภาพเท่ากับ 84.72/86.76

         2. ด้านผลสัมฤทธิ์ของนักเรียน จากผลการวิเคราะห์ข้อมูล พบว่า คะแนนทดสอบก่อนเรียน (Pre-test) มีค่าเฉลี่ย 7.05 และคะแนนทดสอบหลังเรียน (Post-test) มีค่าเฉลี่ย 25.82 เมื่อเปรียบเทียบคะแนนเฉลี่ยก่อนและหลังเรียน พบว่าค่าเฉลี่ยระหว่างคะแนนคะแนนทดสอบหลังเรียน (Post-test) สูงกว่า คะแนนทดสอบก่อนเรียน (Pre-test) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 ซึ่งเป็นไปตามสมมุติฐาน

คุณชอบนวัตกรรมนี้แค่ไหน

กดดาวเพื่อให้คะแนน

ค่าเฉลี่ย 5 / 5. จำนวนคะแนน 3

ให้คะแนนเพื่อเป็นกำลังใจให้ผู้สร้างนวัตกรรม

Share on facebook
แชร์ไปยัง Facebook
Share on twitter
แชร์ไปยัง Twitter
Share on whatsapp
แชร์ไปยัง WhatsApp
Share on print
พิมพ์หน้านี้

แสดงความคิดเห็น